Adem en Emoties

 

Tijdens het proces van het reguleren van de adem door het doen van de Buteyko oefeningen kunnen, naast de lichamelijke reinigingsreacties, tal van emoties aan de oppervlakte komen. Deze emoties kunnen variëren van diepe droefheid tot extatische vreugde. 

In het lichaam worden emoties in de vorm van spanning opgeslagen; bepaalde lichamelijke sensaties van spanning 'triggeren' als het ware de bijbehorende emoties. Zo zijn bijvoorbeeld de spieren geassocieerd met angst en trauma (denk aan de uitspraak: 'genageld aan de grond staan', of 'verlamd van angst zijn'). Dit wordt aangestuurd vanuit het brein: met name de motorisch cortex: de motorische response wordt aangestuurd door emoties (van angst). 

Wanneer, tijdens de Buteyko training, de chemische processen in het lichaam gaan normaliseren, onder invloed van een verhoogd CO2 gehalte in de longblaasjes en het bloed, gebeuren er in de beginfase al 2 dingen:

1. Omdat CO2 het sympatisch zenuwstelsel kalmeert wordt direct een intens gevoel van ontspanning ervaren; de opjagende effecten van verhoogde adrenaline nemen af en 'men komt weer tot zichzelf'.

2. Na verloop van tijd ontdoet het lichaam zich van gifstoffen, lichamelijk zowel als emotioneel. De zogenaamde reinigingsreactie treedt op . Dit zijn meestal kortdurende moment van onwel voelen, maar ook gevoelens van verdriet, labiliteit of irritatie kunnen naar voren komen. Ook kunnen herinneringen aan pijnlijke momenten uit het verleden de revue passeren.


Het proces van de ademoefeningen helpt op lichamelijk niveau om toxinen (afvalstoffen) uit te scheiden en tijdens de emotionele beleving/ ontlading om de pijnlijke ervaring die verbonden is met de emotie terug in het bewuste te brengen met als doel om de emoties te transformeren. We noemen dat ‘verwerken’. De persoonlijke geschiedenis blijft er altijd maar de emotionele lading is dan minder of geheel opgelost. Dit proces wordt dan ook echt als 'bevrijdend' ervaren. 
Bijna iedereen heeft wel eens ervaren dat de ademhaling verandert wanneer de stemming omslaat. Zo wordt de ademhaling sneller wanneer zich plotseling een angstige situatie voordoet. 
In een onderzoek van Dr. Pierre Phillipot kwam naar voren dat iedere afzonderlijke emotie een specifiek ademhalingspatroon heeft. 
Dr. Pierre Phillipot (België) deed een onderzoek naar het adempatroon met betrekking tot verschillende emoties en ontdekte de verschillen in de manier van ademhalen.  


Bijvoorbeeld:

Paniek – korte, snelle en oppervlakkige ademhaling

Woede - lange krachtige ademhalingen

Kalmte - Langzame, regelmatige ademhalingen

Vreugde - Lange inhalaties, lange exhalaties


Ons adempatroon reflecteert onze diepste mentale en emotionele attitudes ten opzichte van onszelf en anderen. Observatie van het adempatroon tijdens allerlei dagelijkse bezigheden, verschaft ons nieuwe inzichten omtrent onszelf en een nieuw begrip van transformatie en ‘heelheid’. Wanneer het ademhalingspatroon wordt gewijzigd, verandert ook de emotionele beleving.  

Ook bleek tijdens het onderzoek van Phillopot dat, wanneer proefpersonen een bepaald adempatroon (bijvoorbeeld die van de woede) gingen beoefenen, ze gaandeweg de bijbehorende emotie gingen ervaren!  Het patroon van ademen kan worden veranderd om minder emotioneel te reageren wanneer moeilijke situaties zich voordoen. Zo wordt controle over het adempatroon verkregen en wordt men zich meer bewust van de emoties voordat deze geheel overspoelen en de stemming en het gedrag gaan beïnvloeden. Dit is een beproefde en geteste wetenschappelijke bevestiging dat het reguleren van de ademhaling hulp kan bieden bij tal van psychisch-emotionele klachten. Voor artsen en therapeuten, die mensen met angststoornissen, depressie  en problemen met de agressieregulering behandelen, zou dit kunnen betekenen dat veel minder medicatie voorgeschreven kan worden wanneer men de regulatie van de ademhaling als therapeutische interventie zou gaan inzetten.

Alles wat we willen veranderen heeft wat tijd en discipline nodig. Maar het feit is dat iedereen moet ademen en met wat aanpassingen kan het adempatroon worden gereguleerd waarmee de algehele fysieke gezondheid wordt verbeterd, de emoties in balans worden gebracht en er een mogelijkheid ontstaat om negatieve gedachten en gevoelens te transformeren in positieve.


Het proces van de adem en de emoties

Ademhaling wordt primair gereguleerd voor de stofwisselingsprocessen en om een homeostase (evenwicht) te bewaken en is direct verbonden met de emoties. De adem kan veranderen wanneer de emoties veranderen, zoals we zagen. Het uiteindelijke resultaat, het actuele ademhalingspatroon, is het resultaat van een ingewikkelde weg van de hersenstam en de hogere hersenlagen, inclusief het limbisch systeem en de cortex. 

De noodzaak om te ademen inzake de metabolische (stofwisselings-) processen wordt bepaald in de medulla oblongata en de pons die o.a. de zuurstof (O2) en koolzuurgas (CO2) verhouding bewaakt. Dit wordt metabolische (autonome) ademhaling genoemd. Het gebied van de bewuste aansturing/ regulatie van de ademprikkel ligt echter in het nieuwe brein; in de motorische cortex (Gandevia & Rothwell, 1987; Gandevia & Plassman, 1988). Dit wordt ook wel gedragsademhaling genoemd. 

In een onderzoek van Orem and Totter werd aangetoond dat er een input is vanuit de corticale gebieden naar de respiratoire neuronen op de hersenstam (Orem,1989; Orem & Totter, 1994), wat duidelijk maakt dat gedragsmatige invloeden die in het nieuwe brein ontstaan, de metabolische adempatronen kunnen veranderen. De amygdala lijkt daar een belangrijke rol in te spelen, met name bij angst- en paniekstoornissen.

Samengevat: Metabolische (autonome) ademhaling wordt niet alleen geregeld door metabolische (stofwisselings-) processen maar wordt continue beïnvloed door fluctuaties in de emoties zoals verdriet, angst, boosheid etc…


Buteyko en het reguleren van de emoties

Buteyko zelf onderkende de invloed van de emoties op de ademhaling.  Hoewel de meeste therapeuten vooral de verbeteringen op lichamelijk gebied benadrukken mogen we ook noemen dat door het reguleren van de ademhaling volgens de Buteyko methode de volgende positieve resultaten te verwachten zijn:


* Lichter en moeiteloos ademen

* Verminderen of stoppen met de borstademhaling

* Verdieping van de ontspanning

* Overwinnen van angst, paniek en hyperventilatie met eventueel bijbehorende hartritmestoornissen

* Verminderen of overwinnen van de gevolgen van emotionele trauma

* Verminderen obsessieve gedachten (excessieve negatieve gedachtestromen en ‘wat als…’patronen)

* Overwinnen van fobieën

* Kunnen omgaan met stress

* Toename van Alpha golven in het brein in de occipitale en pariëtale gebieden

* Een hulpmiddel bij alle vormen van meditatie

* Een hulpmiddel bij technieken zoals  ‘Zelfsuggestie’ en ‘Zelfhypnose’

* Een diepere verbinding met ons ‘Autentieke Zelf’

* Versterken van de beleving van hogere bewustzijnstoestanden

* Ontvankelijkheid voor een ‘healing response’


Tevens kalmeert het doen van de Buteyko oefeningen het centrale zenuwstelstel en geeft ruimte aan creativiteit en intuïtie. Zo kan middenin een oefening, in de stilte, er zomaar een lumineus idee of antwoord ‘ingegeven’ worden met betrekking tot werk/ huidige situatie of (levens) vragen. 

Wanneer er, tijdens de Buteyko training, een stagnatie is in de voortgang van het reguleren van de ademhaling op een specifiek niveau (namelijk bij een Controle Pauze van rond de 30 seconden) kan er sprake zijn van een emotionele blokkade. Dit kan heel goed behandeld worden. Zie hiervoor de pagina ‘Natuurgeneeskundige behandelingen’.


Verdiepingscursussen

Wanneer er behoefte is  om meer diepgaand met (onverwerkte) emoties te werken is een aparte cursus ontwikkeld: Adem en Emotie

Deze cursus is individueel te volgen (4 X 1.5 uur). 

Uiteraard worden hier ademtechnieken aangeboden die uitgaan van de basisprincipes van de Buteyko Methode.